भाषा· 19 min

MaithiliRecognition in the Eighth Schedule

मैथिली — आठवीं अनुसूची में स्थान

खुशी मिश्रा·11 Jun 2026

In 2003, Maithili was included in the Eighth Schedule of the Indian Constitution — a recognition that came after decades of struggle.

Table of Contents

2003मे मैथिलीकें भारतीय संविधानक आठवीं अनुसूचीमे शामिल कएल गेल — ई मान्यता दशकोंक संघर्षक बाद अएलैक। ई घटना मैथिली भाषा आ मिथिलाक सांस्कृतिक पहचानक लेल एकटा ऐतिहासिक क्षण छल।

संघर्षक इतिहास#

मैथिलीकें आठवीं अनुसूचीमे शामिल करेबाक मांग स्वतंत्रताक बहुत पहिने सँ उठैत रहल अछि। मैथिली भाषी बुद्धिजीवी, साहित्यकार आ राजनैतिक नेता दशकों धरि एहि लेल आंदोलन चलओलनि, याचिका देलनि आ संसदमे मुद्दा उठेलनि।

आठवीं अनुसूचीक महत्व#

आठवीं अनुसूचीमे शामिल होएब कोनो भाषाक लेल संवैधानिक मान्यता दैत अछि, जकरासँ ओहि भाषाकें राजकीय भाषाक दर्जा, शिक्षा आ प्रशासनमे प्रयोगक अधिकार, आ सरकारी प्रतियोगी परीक्षामे माध्यमक रूपमे प्रयोगक अधिकार भेटैत अछि।

2003क ऐतिहासिक निर्णय#

2003मे संविधानक 92वाँ संशोधनक माध्यमसँ मैथिलीकें आठवीं अनुसूचीमे शामिल कएल गेल। ई निर्णय मैथिली भाषी समुदायक लेल एकटा पैघ जीत छल, जकरासँ मैथिली भाषाकें राष्ट्रीय स्तरपर मान्यता आ सम्मान भेटल।

मान्यताक बाद परिवर्तन#

आठवीं अनुसूचीमे शामिल भेला बाद मैथिली साहित्यक अकादमी पुरस्कार लेल पात्र भऽ गेल, आ मैथिली भाषी विद्यार्थी सिविल सेवा परीक्षामे मैथिलीकें अपन विषयक रूपमे चुनि सकैत छथि। बिहार सरकार सेहो मैथिलीकें द्वितीय राजभाषाक दर्जा देलक।

आजुक चुनौती#

संवैधानिक मान्यता भेटला बादो मैथिली भाषाकें शिक्षा आ प्रशासनमे पूर्ण रूपसँ लागू करब आइयो एकटा चुनौती अछि। भाषाई कार्यकर्ता आइयो मैथिली भाषाक प्रयोग बढ़ेबाक लेल प्रयासरत छथि, विशेष रूपसँ विद्यालयीन शिक्षामे।

निष्कर्ष#

आठवीं अनुसूचीमे मान्यता मिथिलाक जीवित सांस्कृतिक धरोहरकें समृद्ध करैत अछि — ई मान्यता मिथिलाक भाषाई गौरव आ पहचानक एकटा महत्वपूर्ण मील पत्थर थिक।

"आठवीं अनुसूचीमे मैथिलीक स्थान मिथिलाक हजारों वर्षक भाषाई विरासतक सम्मान थिक।"

Share

How did this make you feel?

M

Read next

Recommended

Maithili Bhasha — Itihas aur Gaurav

7 min read

✍️ Suggest an edit

© 2026 MithilaDwaar. All rights reserved.

Originally published on MithilaDwaar · 11 June 2026 · Khushi Mishra

No copying, scraping, or republication without permission. See our Terms of Use.

Cite: Maithili — Recognition in the Eighth Schedule — MithilaDwaar (https://www.mithiladwaar.com/blog/maithili-eighth-schedule-recognition)

Request permission to republish

Mithila Digest

हर सप्ताह मिथिला — एक शब्द, एक त्योहार, एक लेख

One Maithili word · one festival fact · one article · one product — every week.

See this week's preview →

खुशी मिश्रा

Khushi Mishra

MithilaDwaar Editorial Team

More articles →

Learn Maithili from this article

ई लेख सँ जुड़ल मैथिली पाठ आ पाठ्यक्रम

Explore MithilaDwaar

मिथिलाद्वार केर खजाना

After the story

Comments (0)

Sign in to share your thoughts on this article.