मैथिली ठाकुर मिथिलाक ओहि अमूल्य रत्नमे सँ छथि, जिनकर मधुर आवाज़ आइ देश-विदेशमे मिथिलाक पहचान बनि गेल अछि। हुनकर गायनमे मिथिलाक माटिक सुगन्ध, विद्यापतिक पदावलीक माधुर्य, लोकजीवनक सरलता आ भारतीय शास्त्रीय संगीतक गाम्भीर्यक अद्भुत संगम देखल जाइत अछि। ओ केवल एकटा गायिका नहि, बल्कि मिथिलाक संस्कृति, भाषा आ परम्पराक जीवित प्रतिनिधि छथि।
प्रारम्भिक जीवन#
मैथिली ठाकुरक जन्म 25 जुलाई 2000 केँ मधुबनी जिलाक बेनीपट्टी प्रखण्ड अन्तर्गत उचीत (Uchait) गाममे भेलनि। हुनकर पिता रमेश ठाकुर स्वयं संगीतक गहन जानकार छथि आ माता भारती ठाकुर सदिखन हुनका प्रोत्साहित करैत रहलखिन।
बचपनसँ संगीत वातावरणमे पलल-बढ़ल मैथिलीक रुचि गायन दिशामे स्वाभाविक रूपसँ विकसित भेल। बहुत कम आयुमे ओ शास्त्रीय संगीत, भजन, लोकगीत आ सुगम संगीतक प्रशिक्षण प्रारम्भ कएलनि।
हुनकर दू भाइ —
- ◆ऋषभ ठाकुर
- ◆अयाची ठाकुर
— सेहो प्रतिभाशाली संगीतकार छथि। तीनू भाई-बहिन मिलिकऽ अनेक मंचपर प्रस्तुति दैत छथि, जाहिसँ एक सम्पूर्ण सांगीतिक परिवारक पहचान बनि गेल अछि।
शिक्षा#
प्रारम्भिक शिक्षा बेनीपट्टी क्षेत्रमे भेलनि। बादमे परिवार दिल्ली स्थानान्तरित भऽ गेल, जतऽ मैथिली अपन शिक्षा आ संगीत दुनूक साधना जारी रखलनि।
संगीतक नियमित अभ्यास, शास्त्रीय प्रशिक्षण आ पारिवारिक मार्गदर्शन हुनका प्रारम्भसँ एक अलग पहचान देलक।
सुर क्षेत्र (2011)#
मात्र 11 वर्षक आयुमे मैथिली सुर क्षेत्र मंचपर अपन प्रतिभा देखौलनि। एहि कार्यक्रमसँ हुनकर स्वर देशभरिमे चर्चित भेल।
इंडियन आइडल जूनियर (2015)#
2015 मे ओ Indian Idol Junior मे भाग लेलनि। यद्यपि विजेता नहि बनि सकलीह, मुदा हुनकर गायन लाखों लोकक हृदय जीत लेलनि।
Rising Star (2017)#
Star Plus क लोकप्रिय कार्यक्रम Rising Star Season-2 मे मैथिली ठाकुर प्रथम रनर-अप बनलीह। एहि मंचसँ हुनका राष्ट्रीय पहचान प्राप्त भेल।
YouTube आ डिजिटल यात्रा#
सोशल मीडिया आ YouTube मंचपर मैथिली ठाकुर अभूतपूर्व लोकप्रियता प्राप्त कएलनि। करोड़ों दर्शक हुनकर गीत सुनैत छथि।
ओ मैथिली, हिंदी, भोजपुरी, संस्कृत, बंगला, नेपाली आ अन्य भाषामे सेहो गायन करैत छथि। विशेषतः —
- ◆लोकगीत
- ◆विवाह गीत
- ◆सोहर
- ◆भजन
- ◆विद्यापति पदावली
- ◆छठ गीत
- ◆शास्त्रीय संगीत
— केँ नव पीढ़ी धरि पहुँचाबयमे हुनकर महत्वपूर्ण योगदान रहल अछि।
प्रमुख गीत आ प्रस्तुति#
- ◆हे छठी माई
- ◆सीता स्वयंवर
- ◆विद्यापतिक पद
- ◆मैया यशोदा
- ◆राधा कैसे न जले
- ◆राम सिया राम
- ◆जय जय भैरवी
- ◆शिव तांडव स्तोत्र
- ◆सोहर गीत
- ◆सामा-चकेवा गीत
- ◆विवाहक पारम्परिक मैथिली गीत
- ◆कजरी, झूमर, भगैत आ देवी गीत
हुनकर अधिकांश प्रस्तुति लोकसंस्कृतिक संरक्षणक उद्देश्यसँ समर्पित रहल अछि।
पुरस्कार आ सम्मान#
- ◆ YouTube Silver Play Button
- ◆ YouTube Gold Play Button
- ◆ National Youth Icon सम्मान
- ◆ बिहार गौरव सम्मान
- ◆ मिथिला रत्न सम्मान
- ◆ विभिन्न सांस्कृतिक संस्थासभक विशेष सम्मान
- ◆ देश-विदेशक अनेक प्रतिष्ठित मंचपर सम्मानित
सामाजिक योगदान#
मैथिली ठाकुर केवल गायिका नहि छथि, बल्कि समाजसेवा आ सांस्कृतिक जागरणसँ सेहो जुड़ल छथि।
- ◆मैथिली भाषाक प्रचार-प्रसार
- ◆विद्यापति साहित्यक लोकप्रियता
- ◆लोकगीतक संरक्षण
- ◆युवा पीढ़ीमे सांस्कृतिक चेतना
- ◆महिला सशक्तिकरण
- ◆भारतीय परम्पराक प्रचार
राजनीतिक जीवन#
2025 मे मैथिली ठाकुर भारतीय जनता पार्टी (भाजपा) मे सम्मिलित भेलीह आ बिहार विधानसभा चुनावमे अलिनगर विधानसभा क्षेत्र सँ उम्मीदवार बनलीह।
पहिल चुनावमे विजय प्राप्त कऽ ओ बिहारक सभसँ कम आयुक विधायकसभमे शामिल भेलीह। सांस्कृतिक जीवनक संग राजनीतिक जिम्मेदारी निभाबयवाली ओ नव पीढ़ीक प्रतिनिधि मानल जाइ छथि।
मिथिलाक लेल अमूल्य योगदान#
आइ दिल्ली, मुंबई, कोलकाता, बेंगलुरु, लंदन, न्यूयॉर्क, दुबई, काठमांडू आ विश्वक अनेक देशमे बसल मैथिल समुदाय जखन मैथिली ठाकुरक स्वर सुनैत अछि, तखन अपन गाम, अपन माटि, अपन संस्कृति आ अपन लोकजीवनक स्मृति ताजा भऽ जाइत अछि।
जतऽ एक दिस आधुनिकता लोकभाषाक अस्तित्वकेँ चुनौती दऽ रहल अछि, ततऽ मैथिली ठाकुर नव पीढ़ीकेँ अपन भाषा आ संस्कृतिसँ जोड़बाक कार्य कऽ रहल छथि।
ओ केवल एकटा लोकप्रिय गायिका नहि छथि — ओ मिथिलाक आवाज़ छथि, मिथिलाक आत्मा छथि, मिथिलाक गौरव छथि।
"मैथिली ठाकुर मिथिला छथि, आ मिथिला हुनकामे बसैत अछि।"
How did this make you feel?
Read next
Same artist
Sharda Sinha — Mithilak Swar je Loksangeet-ke Ghar-Ghar Pahunchelak
20 min read






After the story
Comments (0)
Sign in to share your thoughts on this article.